Temat wystawy Kazimierza Kalkowskiego w Galerii Alicji okreÅ›la już sam tytuÅ‚: “Muzyka w porcelanie”. Jest to jedyny tytuÅ‚ na tej wystawie; swoich wytworów artysta bowiem nie tytuÅ‚uje, nie chcÄ…c – jak mówi – niczego narzucać wyobraźni odbiorcy.
- Koncentruję się na samej pracy, nie kombinuję w słowach, nie podpowiadam, żeby to, co robię, było zrozumiałe dla drugiej osoby albo nawet dla mnie. Dowodem na to, że postępuję słusznie, są opowiadania różnych ludzi na temat moich prac. Bardzo często się im dziwię. Sam bym tego nie wymyślił.
Nie samÄ… muzykÄ… jednak Muza Kalkowskiego żyje. Dochodzi i tu do gÅ‚osu – jak czytamy w inskrypcji na jednym z jego dzieÅ‚ – “temat ciÄ…gle aktualny”: Å›lepy traf, Å›mierć, marność, którÄ… autor KsiÄ™gi Koheleta miaÅ‚ za esencjÄ™ ziemskiego bytu: “Marność nad marnoÅ›ciami i wszystko marność”. Przeciw której Kalkowski jednak buntuje siÄ™. – Szlag by to trafiÅ‚! – przeklina. – CzÅ‚owiek jeszcze coÅ› mógÅ‚by dobrego zrobić, coÅ› zÅ‚ego naprawić, a tu jakiÅ› wypadek: ktoÅ› ciÄ™ najedzie, ktoÅ› strzeli, coÅ› spadnie, serce stanie i po wszystkim.
Trudno rozsÄ…dzić, który temat – muzyczny czy marnoÅ›ciowy – nad którym góruje. PowiedziaÅ‚bym, że oplatajÄ… siÄ™ wokół pnia Drzewa Å»ycia jak dzikie wino.
Oto muzycy, pojedynczo i parami, pÄ™dzÄ… wprost ze Å›cian na widza, równie zawziÄ™cie pedaÅ‚ujÄ…c – każdy na jednym kole! – co dmÄ…c w trÄ…by, saksofony, rozciÄ…gajÄ…c harmonie na pół Å›wiata. Cyrkowa klezmeria, czy jeźdźcy Apokalipsy?
Oto Drzewo Życia, ku którego koronie po klawiaturze jak po schodkach wspina się wszelka żywioła, od dinozaurów po człowieka. Dumna Korona Stworzenia czy wicie ciepłego gniazdka?
Oto instrumenty: harfa, która zrosÅ‚a siÄ™ z harfiarzem, skrzydlaty fortepian stopiony z pianistÄ…, samojezdne skrzypce na koÅ‚ach, gitara, w której wnÄ™trzu gra orkiestra. Dla orkiestry gitara jest wszechÅ›wiatem, dla nas – dzieciÄ™cÄ… opowieÅ›ciÄ… o tym, dlaczego gitara wydaje dźwiÄ™ki: bo orkiestra w niej gra! Instrumenty czego?
Ówdzie zaÅ› – jedyna przeze mnie odcyfrowana inskrypcja: “Gra o duszÄ™ interpretacja dowolna (II wersja)” z dopiskiem “nic osobistego”. Jak to – nic?! Przecież to najbardziej osobista Kazimierza Kalkowskiego gra o wÅ‚asnÄ… duszÄ™! Uwaga: Kalkowski to wyrafinowany gracz…
Kazimierz Kalkowski, ,Muzyka w porcelanie”. Galeria Alicji, Wrzeszcz, ul. Grunwaldzka 99/101. Czynna dziÅ› oraz od 8 do 10 maja.
Autor artykułu: Tadeusz Skutnik